Գրքեր

Իմաստության սկիզբը Տիրոջ երկյուղն է

Ճանաչել զիմաստութիւն և զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ (Առակներ 1:2):

Սիրելի՛ հավատացյալ քույրեր և եղբայրներ ի Քրիստոս Հիսուս. Ամեն տարի՝ հոկտեմբերի երկրորդ շաբաթ օրը, Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին նշում է Սուրբ թարգմանիչ վարդապետների՝ Մեսրոպ Մաշտոցի, Եղիշեի, Մովսես Քերթողի, Դավիթ Անհաղթի, Գրիգոր Նարեկացու և Ներսես Շնորհալու տոնը: Հինգերորդ դարում Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցն ու Սահակ Պարթևը, անչափ կարևորելով Աստծո խոսքը հասարակ ժողովրդին հասու դարձնելու գործը, ձեռնամուխ եղան հայոց տառերի ստեղծմանը: Աստծո օրհնությամբ պսակվեց նրանց նախաձեռնությունը, Սուրբ Մեսրոպը աստվածակերտ տառերով վերադարձավ Հայաստան: Այնուհետև Սուրբ Գիրքը թարգմանվեց հայերեն: Առաջին վարդապետները ոչ միայն հասկացան Աստվածաշնչի թարգմանության գինը, այլև սուրբգրային մեկնությունները թարգմանեցին հայերեն՝ իրենց աշխատանքին միախառնելով իրենց երկնառաք աղերսները: Նրանք ոչ միայն թարգամանեցին, այլև իրենք ևս գրեցին մեկնություններ աստվածաշնչյան տարբեր գրքերի վերաբերյալ, աղոթքներ, շարականներ, որոնք կազմում են աստվածաբանական գրականության մեր հարուստ ժառանգության մի մասը: Միայն հիշենք Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» աղոթամատյանը և Սուրբ Ներսես Շնորհալու «Հավատով խոստովանիմ» աղոթքները, որոնք առ այսօր քրիստոնյա հայի աղոթական կյանքի անբաժան մասն են:

Սիրելինե՛ր, Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին հոկտեմբերի 7-ին տոնում էր Քրիստոսի 72 աշակերտների հիշատակության օրը, հոկտեմբերի 21-ին՝ Սուրբ Մատթեոս, Մարկոս, Ղուկաս և Հովհաննես ավետարանիչների հիշատակությունն է, հոկտեմբերի 28-ին տասներկու սուրբ վարդապետների՝ Կյուրեղ Երուսաղեմացու, Եփրեմ Ասորու, Բարսեղ Կեսարացու, Գրիգոր Նյուսացու, Գրիգոր Աստվածաբանի, Հովհան Ոսկեբերանի, Եպիփան Կիպրացու, Կյուրեղ Ալեքսանդրացու և այլոց հիշատակության օրն է: Մարդիկ, որոնց քերթվածքներից ճառագել է մեր Տեր և Փրկիչ Հիսուս Քրիստոսի լույսը: Նրանք բոլորը Քրիստոսի խոսքը քարոզողներն ու տարածողներն էին ողջ աշխարհում: Թե՛ բանավոր և թե՛ գրավոր կերպով նրանք Աստծո Ավետարանը հասու դարձրին աշխարհի բոլոր ծագերում: Ինչպես սովորեցին իրենց Վարդապետից, այնպես էլ ուսուցանեցին բոլոր ազգերին: Նրանք առաջիններն էին, որոնք աստվածային իմաստության և ավետարանական պատվիրանների կրողները դարձան, ոչ միայն կրեցին իրենց մեջ այդ լույսը, այլև փոխանցեցին թե՛ իրենց ժամանակակիցներին, թե՛ հետագա բոլոր սերունդներին: Նրանց խոսքերը մեզ համար մեր կյանքի ճանապարհին լուսարձակներ են, որոնցով առաջնորդված՝ ընթանում ենք դեպի մեր Երկնային Տերը: Ինչպես ասվում է Առակաց գրքում. «Իմաստությունը գովաբանվում է ճանապարհների վրա, բարձր ձայնով հռչակվում հրապարակներում, քարոզվում պարիսպների գլխից, ազդարարվում հզորների դռների առջև և համարձակ խոսվում քաղաքների դարպասների մոտ» (Առակներ 1:20, 21): Ո՞վ է այդ իմաստությունը՝ իհարկե, Հիսուս Քրիստոս՝ Աստծո Միածին Որդին: Այդ Իմաստությունը ճանաչել բոլորին է հարկավոր: «Ճանաչել իմաստությունն ու խրատը, իմանալ հանճարի խոսքերը, ընկալել խոսքի բարդ դարձվածքները, հասկանալ ճշմարիտ արդարությունը և ուղղել իրավունքը՝ պարզամիտներին՝ խորագիտություն և երիտասարդներին միտք ու հանճար տալու համար, որպեսզի, դրանք լսելով, իմաստունն ավելի իմաստուն լինի, իսկ հանճարեղը առաջնորդություն ստանա, թափանցի առակների և խորին ասույթների մեջ, իմաստունների ճառերի և նրանց այլաբանությունների մեջ» (Առակներ 1: 2-6): Մենք ուղղակի աղքատ կլինենք մեր իմաստության մեջ, եթե չառաջնորդվենք Քրիստոսով, եթե մեր կյանքում Նա չդառնա մեր իմաստության աղբյուրը, եթե Նա մեզ ուղեկից չլինի մեր քայլերում, քանի որ չարը որոգայթներ է լարում ամենուր և հեշտ է ընկնել մոլորության մեջ: «Իմաստության սկիզբը Տիրոջ երկյուղն է, – ասվում է Աստվածաշնչում, – որ բարի հանճար է բոլոր նրանց համար, ովքեր առաջնորդվում են նրանով» (Առակներ 1:7): Մեզ բոլորիս զգոնություն է անհրաժեշտ չնմանվելու համար փարիսեցիներին ու օրենսգետներին, որոնք, թվում է, օրենսգետ էին և հասու Աստվածային ճշմարտությանը և պետք է գովասանքի արժանանային Տիրոջ կողմից, այնինչ՝ պարսավանքի էին արժանանում, քանի որ իրենց գործերով աստվածապաշտներ չէին, «ուզում են աչքի զարնող զգեստներով ման գալ, հրապարակներում հարգանքի ողջույններ որոնել, ժողովարաններում՝ առաջին աթոռները և ընթրիքների ժամանակ՝ պատվո տեղերը» (Մարկոս 12:38,39): Այսինքն՝ մենք պետք է իմաստուն լինենք, զուտ քարոզիչներ չդառնանք՝ սեփական վարքով հակասելով աստվածատուր պատվիրաններին: Մենք բոլորս քարոզիչներ լինել չենք կարող, բայց կարող ենք մեր գործերով վկայել մեր քրիստոնյա լինելը: Յուրաքանչյուր սիրով արված գործ, ծառայություն, զոհաբերություն, նյութական թե հոգեբանական աջակցություն քրիստոնեական հավատի քարոզություն է: Իմաստուն խորհուրդը քարոզություն է: Ուստի անհրաժեշտ է զգոն լինել ամեն հարցում, որովհետև մենք կարիք ունենք մեր եկեղեցական հայրերի խրատների ու հորդորների, որոնք մեր իսկ փրկության, իմաստության, հոգևոր առաջընթացի համար են գրվում և ասվում: Մենք կարիքն ունենք աստվածային խոսքի ճիշտ ըմբռնելու և ճիշտ կիրառելու: Դրա համար մեր հայրերը ճիգ ու ջանք չեն խնայել մեզ լուսավորելու, կրթելու, ուղղորդելու համար: Հետևաբար մենք պարտավոր ենք ճիշտ ընթանալու, որովհետև մենք ունենք հայրաբանական, մեկնողական հսկայական գրականություն, որը իսկապես մեր իմաստության և փրկության համար է, որը, գործի վերածելով, կփայլի մեր լույսը մարդկանց առաջ, որպեսզի տեսնեն մեր բարի գործերն ու փառավորեն մեր Հորը, որ երկնքում է (Մատթեոս 4:16): Աղոթենք Սուրբ Ներսես Շնորհալի հայրապետի հետ՝ խնդրելով Տիրոջից իմաստություն՝ ճիշտ որոշումներ կայացնելու, չարի առաջնորդությանը մեր միտքը չհանձնելու, կյանքի ուղիներում անսայթաք ընթանալու և աստվածային խորհուրդները գործի վերածելու համար. Իմաստութիւն Հօր Յիսուս, Տո՛ւր ինձ զիմաստութիւն զբարիս խորհել, խօսել և գործել Առաջի Քո յամենայն ժամ, Ի չար խորհրդոց, ի բանից և ի գործոց Փրկեա՛ զիս Եւ ողորմեա՛ Քո արարածոց և ինձ՝ բազմամեղիս:

Շնորհք, սէր և խաղաղութիւն Տեառն մերոյ Յիսուսի Քրիստոսի եղիցի ընդ ձեզ, ընդ ամենեսեանսն. Ամեն:

 

 

Տեր Վահան քհն. Առաքելյան

15.10.17
ԲաԺանորդագրվել
Ընթերցել նաև
Օրհնությամբ ՝ ԱՀԹ Առաջնորդական Փոխանորդ Տ․ Նավասարդ Արքեպիսկոպոս Կճոյանի
Կայքի պատասխանատու՝ Տեր Գրիգոր քահանա Գրիգորյան
Կայքի հովանավոր՝ Անդրանիկ Բաբոյան
Web page developer A. Grigoryan
Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են Զորավոր Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի 2014թ․