13 Օգոստոս, Եշ, Աստվածածնի պահքի Դ օր

Գրքեր

Ինչպե՞ս սիրել մերձավորին

Այս հարցը բազմաթիվ մարդկանց է տանջում, այդ թվում՝ և ինձ: Նախքան այդ հարցին պատասխանելը, պետք է հասկանալ՝ ո՞վ է նա, մեր մերձավորը: Ավետարանում Տերը բացատրում է, որ մերձավորը մեր օգնության կարիքն ունեցող յուրաքանչյուր մարդ է: Եթե նույնիսկ բոլորովին օտար է մեզ, այլ ազգության է պատկանում, այլ կրոնի հետևորդ է: Այդ մարդը կարող է արտաքնապես տհաճ լինել, կարող ենք բացարձակապես չհամակրել նրան, սակայն յուրաքանչյուր ոք, որ մեր օգնության կարիքն ունի, մեր մերձավորն է: Տերը պատվիրեց մեզ հենց նրա՛ն սիրել:

Ավետարանում մեկ այլ պատվիրան էլ կա՝ թշնամիներին սիրելու մասին: Իմաստուն մարդիկ ասում են, որ խոսքն այստեղ Հայրենիքի թշնամիների մասին չէ, այլ՝ անձնական: Սակայն եթե պետք է թշնամիներին սիրել, ապա երևի ավելի հե՞շտ է մերձավորներին սիրել: Սակայն իրականում նույնիսկ դա ենք մեծ դժվարությամբ անում: Էլ ի՞նչ ասես թշնամիներին սիրելու մասին. դա բոլորովին անհնարին է թվում մեզ:

Բայց եթե Տերը մեզ նման պատվիրաններ տվեց, նշանակում է, Նա սիրելու ունակություն է դրել մեր մեջ: Եվ, հավանաբար, չենք կարողանում սիրել ոչ այն պատճառով, որ դա մեր ուժերից վեր է, այլ որովհետև ապականված ենք մեղքով և չափից ավելի ենք սիրում ինքներս մեզ: Մերձավորին սիրելու համար պետք է ինչ-որ բան անել: Սակայն նախքան որևէ բան անելը, պետք է հասկանալ, թե ինչո՞ւ չունենք այն սերը, որը պետք է մեր մեջ լինի:

Աստված սերը դրել է մեր էության մեջ: Սակայն ամուսինն ինչո՞ւ չի սիրում իր կնոջը, իսկ ծնողներն՝ իրենց զավակներին: Ինչո՞ւ զավակները չեն սիրում իրենց ծնողներին: Ինչո՞ւ են անհավատարմություններ, դավաճանություններ լինում: Բնական սերն ինչո՞ւ է անբնական մարդու համար: Եթե մենք դժվարանում ենք նույնիսկ մեր ընտանիքը սիրել, ապա ի՞նչ խոսք կարող է լինել այլոց սիրելու մասին, որոնք տարբեր են մեզանից՝ անտուններին, որոնց քամահրանքով «բոմժեր» ենք ասում, գասթարբայթերներին, ներգաղթյալներին:

Մարդու էության մեջ սեր է դրված, նա Աստծու կողմից արարված է սեր լինելու համար: Իսկ իմ մեջ այդ սերը, չգիտես ինչու, չկա: Կարելի է ասել, որ մեղքից աղճատված մարդկային էությունը կորցրել է այդ ունակությունը: Դա իսկապես այդպես է: Մարդն Աստծու պատկերով է արարվել: Աստված իր էության մեջ Սեր է: Եվ մարդն Աստծու կողմից արարվել է Նրա պատկերով և նմանությամբ, նրա մեջ դրված է սիրելու ունակությունը: Դա նույնպես մարդու էությունն է: Ինչպես աստվածային էությունն է սեր, այնպես էլ մարդկային էությունն է սեր:

Ուստի, տարօրինակն այն չէ, որ պետք է մերձավորներին սիրել, այլ այն, որ չենք սիրում նրանց: Ինչո՞ւ է այդպես պատահում: Որովհետև մեղքով աղճատված մեր

բնության մեջ սերը դարձել է ինքնասիրություն: Մենք մեզ վրա ենք կենտրոնացած, այդ պատճառով էլ ընդունակ չենք սիրելու:

Ինչո՞ւ ենք կարծում, որ մերձավորին սիրելը դժվար է: Որովհետև մենք մեղավոր ենք և մեր մեջ մեղքն է գործում: Որովհետև ոտնահարել ենք մկրտության ժամանակ ստացած շնորհները և չենք կարողանում այդ սերը մեր մեջ ջերմացնել: Մենք չենք ապրում այնպես, ինչպես պետք է ապրեինք, այլ այնպես, ինչպես բոլորն են ապրում:

Քրիստոնյաները ներգրավվել են 21-րդ դարի կյանքի մի մեխանիզմի մեջ, որում տեղ չկա սիրո համար: Մեր կյանքում կարիերա, փողեր, հաճույքներ կան, կան ինչ-որ պայմանագրային հարաբերություններ, քաղաքականություն, արվեստ, կա հոգեբանություն (երբ դժվար է, կարելի է հոգեբանի այցելել), դեղորայք կա, որպեսզի երկար ապրես, կան զվարճություններ, իսկ ա՛յ սիրո համար ասես տեղ չկա: Սերը մեզ մոտ երկրորդ պլանում է, երրորդ, չորրորդ, տասներորդ: Եվ Աստված էլ այդ մեխանիզմում չկա:

Եվ այդ պատճառով պետք է դուրս գալ այս աշխարհից, որպեսզի սովորել մերձավորին սիրել: Տերը հենց սա՛ է կոչ անում. դուրս գալ այն ընթացքից, որը ցած է հոսում, և ի վերջո, կարող է մեզ դժոխքի խորխորատները տանել: Կոչ է անում դուրս գալ այն ռելսերից, որոնցով մարդիկ են տեղաշարժվում, որ ավելի շատ տրամվայների են նման, քան մարդկանց:

Մերձավորին սիրելու համար, նախ և առաջ, պետք է առաջին պատվիրանը պահել: Պետք է Աստծուն սիրել ողջ սրտով, ողջ հոգով, բոլոր մտքերով ու զգացմունքներով: Առանց դրա անկարելի է սովորել սիրել մերձավորին, անկարելի է ուղղել մեղքից ապականված բնությունը, անկարելի է փոխակերպվել, անկարելի է լիակատար չափով ընդունել Տիրոջ պարգևները:

Մեր մեջ հավիտենական կյանքի, երկնային ուրախության փոքր սերմն է ցանված, սակայն այն չի ծլարձակում, չի աճում: Բայց չէ՞ որ այդ սերմը կարող է ծառ դառնալ, որում կպատսպարվեն երկնային թռչունները: Սակայն մենք խոչընդոտում ենք դրան մեր կյանքով:

Անհրաժեշտ է վերհիշել Աստծու մասին և միշտ հիշել Նրան: Անհրաժեշտ է փնտրել Աստծուն, Քրիստոսի հետ միավորում փնտրել: Հարատև ու ջերմեռանդ աղոթքով, կանոնների ընթերցանությամբ, սակայն չսահմանափակվել կանոններով: Փնտրել Նրան Եկեղեցու Խորհուրդներին մասնակցելով, մեղքերի համար զջալով, Սուրբ Հաղորդություն ստանալով: Առանց այս ամենի անհնար է սովորել սիրել Աստծուն և սիրել մերձավորին: Ավետարանը պետք է ոչ թե որպես հասարակ գիրք ընթերցել, այլ կարդալ հավատով, որ այդ խոսքերի միջոցով Տերը կարող է Իր կամքը բացահայտել մեզ, յուրաքանչյուրին հուշել, թե ինչ պետք է անել: Ահա թե ինչ է անհրաժեշտ անել,

որպեսզի սովորել սիրել: Որովհետև սերն ուրախություն է: Մենք զուր ենք ապրում, եթե այդ ուրախությունը չենք սովորել:

Չէ՞ որ մերձավորի հանդեպ սիրո պատվիրանը կարելի է միայն երկրի վրա իրականացնել: Այնտեղ այլևս կարիք չի լինելու լարվելու, ջանք թափելու, որպեսզի սիրես նրան, ով հաճելի չէ քեզ: Դա միայն երկրի վրա կարելի է անել: Միայն այստեղ կարող ենք ինչ-որ բան վերցնել մեզնից և ուրիշին տալ՝ նրա հանդեպ մեր սերն արտահայտելով: Երկնային Արքայության մեջ բոլորն ամեն ինչ բավարար չափով կունենան: Այնտեղ անհրաժեշտ չի լինի հիվանդներին խնամել, անտունների մասին հոգ տանել, փողերիդ մի մասը որևէ այրու տալ, Տերն այնտեղ ամեն ինչ կլրացնի:

Մերձավորին միայն այստեղ՝ երկրի վրա կարելի է սիրել: Եթե մենք դա չենք անում, նշանակում է չենք էլ ապրում, որովհետև չենք իրագործում այն նպատակը, որն Աստված դրել է մեր առջև, նշանակում է՝ շեղվել ենք ճշմարիտ ուղուց: Կարծում եմ, այս ամենի մասին մտածելով՝ կարելի է սովորել սիրել:

 

Եպիսկոպոս Պանտելեյմոն (Շատով)

Ռուսերենից թարգմանեց Էմիլիա Ապիցարյանը

11.05.19
ԲաԺանորդագրվել
Ընթերցել նաև
Օրհնությամբ ՝ ԱՀԹ Առաջնորդական Փոխանորդ Տ․ Նավասարդ Արքեպիսկոպոս Կճոյանի
Կայքի պատասխանատու՝ Տեր Գրիգոր քահանա Գրիգորյան
Կայքի հովանավոր՝ Անդրանիկ Բաբոյան
Web page developer A. Grigoryan
Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են Զորավոր Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի 2014թ․